Afşin-Elbistan bölgesinde faaliyet gösteren termik santrallerin yarattığı hava kirliliğinin halk sağlığı üzerindeki etkileri yeniden gündemde.
Greenpeace Türkiye tarafından paylaşılan verilere göre, bölgede bulunan Afşin A ve Afşin B kömürlü termik santralleri, PM2.5 ve NO2 maruziyetine bağlı olarak uzun yıllar içinde binlerce erken ölüme yol açtı.
Sağlık Verileri Endişe Verici
Temiz Hava Hakkı Platformu’nun 2022 tarihli raporunda ise Afşin-Elbistan A Termik Santrali’nin 1984-2020 yılları arasında hava kirliliği nedeniyle binlerce erken doğuma neden olduğu ve ciddi ekonomik sağlık maliyetleri yarattığı ifade edildi.
Greenpeace Türkiye ve bölge sakinleri, Sağlık Bakanlığı’ndan bölgeye ilişkin halk sağlığı verilerinin açıklanmasını talep etti. Ancak Bakanlık, söz konusu bilgilerin ayrı bir çalışma gerektirdiğini belirterek başvuruyu reddetti.
Bunun üzerine açılan davada Ankara 10. İdare Mahkemesi, verilerin paylaşılmamasını hukuka aykırı buldu. Mahkeme, kamuya ait bilgilerin doğrudan ve anlaşılır biçimde erişime açılması gerektiğini vurguladı.
Yeni Santral Planlarına Tepki
Öte yandan bölgede yeni termik santral üniteleri yapılması planlanırken, çevre örgütleri bu projelere karşı hukuki ve toplumsal mücadeleyi sürdürüyor.
Greenpeace Türkiye yetkilileri, kömürlü santrallerin sağlık üzerindeki etkilerinin bölge halkı tarafından doğrudan hissedildiğini belirterek, kamuoyunun bilgilendirilmesi ve kömürden çıkış politikalarının hızlandırılması çağrısında bulundu.
Çevre ve hukuk temsilcileri, mahkeme kararının yalnızca bilgi edinme hakkı değil, aynı zamanda devletin çevre ve halk sağlığını koruma yükümlülüğü açısından da kritik olduğunu ifade etti.
Kararın ardından gözler, Sağlık Bakanlığı’nın verileri kamuoyuyla paylaşıp paylaşmayacağına çevrildi.
