Orta Avrupa’da dört başkentin belediye başkanları ülkelerinde yükselen popülizmle mücadeleye kaynak bulmak için Avrupa Birliği’ne başvurdu.
Ülkelerinde muhalefetteki partilere mensup Bratislava, Budapeşte, Prag ve Varşova belediye başkanları “Özgür Şehirler Paktı” adını verdikleri ittifakla Brüksel’de kendilerini AB kurumları ile sorunlar yaşayan iktidardaki popülist hükümetlere alternatif ortak olarak sunuyor.
Avrupa Birliği’nin geleneksel olarak hazırlanan 7 yıllık bütçesi şekillenirken AB değerlerini savunan sıradan üyeler olarak görülmek istemeyen belediye başkanları kendilerini Brüksel’in daha fazla desteklemesini istiyor.
Başkanlar, AB kaynaklarının büyük şehirlere doğrudan aktarılması halinde Slovakya, Macaristan, Çekya ve Polonya’da popülizmin yükselmesine yol açan sorunlara daha akıllıca çözümler bulunabileceği ve fonlarla yolsuzluk yapılma ihtimalinin düşeceği mesajını vermeye çalışıyor.
Oluşuma karşı çıkanlar bunu 1 trilyon euroluk 7 yıllık bütçe pastasında daha fazla pay koparmak için oluşturulmuş siyasi bir tezgah olduğunu savunuyor.
Politico’ya konuşan Korsan Parti üyesi Prag Belediye Başkanı Zdeněk Hřib AB’den daha fazla doğrudan fonlama sağlanmasının hesap verilebilirlik ve şeffaflıkla ilgili sorunları çözeceğini belirtti.
Üye ülke hükümetlerinin AB kalkınma fonlarından faydalanırken yerel yöneticileri de sürece dahil etmeleri gerekiyor. Fakat Brüksel’in iktidardaki partilerin muhalif belediyelerin harcama taleplerini es geçmesini engellemek için fazla gücü bulunmazken yerel yönetimlerin doğrudan AB fonlarına erişim kanalları ise kısıtlı durumda.
Visegrad’a alternatif mi?
Dört başkenti “demokrasi adaları” olarak tanımlayan Bratislava Belediye Başkanı Matúš Vallo, Politico’ya verdiği demeçte her dört başkentte de sosyal, dini, siyasi ve etnik çeşitliliğin üst düzeyde olduğunu ve bu gibi şehirlerde yaşamanın tolerans ve açık görüşlülük gerektirdiğini vurgulayarak “Özgür Şehirler Paktı” ismini bu nedenler tercih ettiklerini belirtti.
Uyguladıkları popülist politikalarla AB’nin tepkisini çeken bu dört ülke hükümetleri Visegrad Grubu adını verdikleri bir ittifakla birlikte hareket ediyor.
Belediye başkanlarının bu oluşumu dört ülkedeki fonların daha şeffaf bir şekile harcanması gerektiğini düşünen aktivistlerin beğenisini kazandı. Fakat hükümetler liberal belediye başkanlarının AB fonlarını ülkenin göreceli olarak daha zengin kısımlarını aktarmaya çalıştığı imajını verebilirse bu planın geri tepme ihtimali de bulunuyor.
