Yazar BBC Earth
Dev Cassowary Kuşu Yok Olma Tehlikesi Altında!
Avustralya yağmur ormanlarındayız. Dev cassowary kuşu tehlikede. Yabani bir işgalcinin tehdidi altında.
Mart 2018’de, BBC’nin Seven Worlds One Planet Ekibi Kuzey Queensland’a vardı. Amaçları dünyanın en büyük kuşlarından birini filme çekmekti: Cassowary.
“Kuzey Queensland’daki Daintree yağmur ormanındayız. Burası dünyanın en eski yağmur ormanlarından biri.”
1,5 metreye kadar uzayabilen ve dinozor benzeri devasa pençeleri olan cassowary kuşları, dünyanın en tehlikeli kuşları olarak tarif ediliyor. Ama bu tüylü devler utangaç ve bu yüzden sık tropik ormanlarda saklı kalmayı tercih ediyorlar. Avustralya’da sayıları sadece 2000 kadar kaldı.
Ekip, yerlerini belirlemek amaçlı bir dizi kamera yerleştirdi. Ama cassowary kuşları yerine tüm ormanın geleceğini tehdit edebilecek başka bir hayvan buldular.
“Sekiz domuz filan vardı, ne zamandı o?”
“Yükümüzü boşaltıp kameralarımızı etrafa yerleştirmiştik. Çekimlerimizin çoğunda yaban domuzları vardı.”
Domuzların bu yağmur ormanında olmaması gerekir. 1700’lü yıllarda Avrupalı yerleşimciler tarafından çiftlik hayvanı olarak Avustralya’ya getirildiler. Sonrasında da kaçtılar. Şu anda ise kıtada yaşayan yaklaşık yirmi dört milyon yaban domuzu var.
“Domuz buraya zarar vermiş, zararı her yerde görebiliyoruz. Yemek bulmaya çalışıyorlar ama bunu yaparken toprak yüzeyine zarar veriyorlar, sonra da şiddetli bir yağmur durumunda – ki bu hep oluyor-tüm toprak akıp gidiyor ve ağaçlar dik duramıyor. Yani temelde hasara yol açıyorlar. Tabii bir de her şeyi yiyorlar. Çok fazla büyüyorlar, bu da cassowary kuşları için bir tehdit oluşturuyor, özellikle de yavruları için.”
Domuzlar hepçil canlılardır. Domuzlar, cassowary kuşlarının ihtiyaç duydukları meyveleri yiyip bitirmelerinin yanı sıra, onların yumurtalarını da yiyorlar, hatta yavrularını bile. Bu yeni tehdit, bu kadar az bir popülasyona sahip cassowary kuşlarının Avustralya’dan yok olmasına neden olabilir. Bu durum da antik yağmur ormanı için bir felaket olur.
“Daintree yağmur ormanının yaşaması için Cassowary kuşlarının kilit bir önemi var. Çünkü onlar kilit tür. Bu meyve, mesela, cassowary kuşları sayesinde filizlenebilir. Önce cassowary kuşunun midesinden geçer, bu olduktan sonra tabii ki de dışkılanır. Sonrasındaysa küçük cassowary gübrelerinde büyüyebilir.”
Buradaki yüzden fazla bitki türünün cassowary kuşunun tohum dağıtım metodu sayesinde hayat bulduğu düşünülüyor.
“Şu büyüklükte meyveleri yiyebilirler. Gün içinde kilometrelerce yürüyebildikleri için meyveleri çok uzaklara taşıyabilirler. Nazik bir sindirim sistemleri vardır.”
Yani cassowary kuşları tehdit altındaysa onlarla ilişkili tüm bitki ve hayvanlar da tehlikededir. İstilacı türler şu anda Avustralya’nın yerli yabani yaşamı için bir numaralı tehdit. Halihazırda, yüzden fazla endemik bitki ve hayvan türünün yok olmasına neden oldular. Daintree’de kaç tane yaban domuzu olduğunu tahmin etmek zor. Ama yerleştirilen kameralar sayılarının arttığına işaret ediyor. Şu anda domuzları bölgeden almak ya da yayılışlarını azaltmak için neredeyse hiçbir şey yapılmıyor. Bu yüzden yakın zamanda harekete geçilmezse Avustralya bir diğer sembolik vahşi türünü kaybedebilir.
