Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, New York’ta düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Zirvesi’nde gelişmekte olan ülkelerin iklim politikalarını uygulayabilmesi için finansman ve teknolojiye erişimin kolaylaştırılması gerektiğini söyledi.
İklim hedeflerinin ülkelerin toplumsal ve ekonomik koşullarından ayrı düşünülemeyeceğini belirten Erdoğan, kalkınma öncelikleri ve mevcut kaynaklar arasındaki farklılıklara dikkat çekti. Erdoğan’a göre finansman ile teknolojiye erişimdeki eşitsizlikler giderilmeden bütün ülkelerin aynı hızda dönüşmesini beklemek gerçekçi değil.
COP31’in ana gündemlerinden biri finansman
Açıklama, Türkiye’nin kasım ayında Antalya’da ev sahipliği yapacağı Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31 öncesinde geldi. 9-20 Kasım tarihlerinde düzenlenecek konferansta Türkiye dönem başkanlığını ve eylem gündemini, Avustralya ise resmî müzakere sürecini yürütecek.
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, konferansın yeni taahhütlerden çok mevcut hedeflerin uygulanmasına odaklanacağını açıklamıştı. Türkiye’nin gündeminde iklim planlarının yatırım yapılabilir projelere dönüştürülmesi, az gelişmiş ülkelerin teknoloji ve finansman kaynaklarıyla buluşturulması ve temiz enerji yatırımlarının hızlandırılması bulunuyor.
Kurum daha önce gelişmekte olan ülkelerin iklim hedeflerini gerçekleştirebilmesi için yaklaşık 1 trilyon dolarlık finansmana ihtiyaç duyulduğunu belirtmiş, finansmanı COP31’in en önemli başlığı olarak nitelendirmişti.
Kömürden çıkış takvimi eleştiri konusu
Erdoğan’ın açıklaması, iklim müzakerelerinde uzun süredir kullanılan “ortak fakat farklılaştırılmış sorumluluklar” yaklaşımıyla örtüşüyor. Bu yaklaşım, ülkelerin tarihsel emisyonları ile ekonomik ve teknolojik kapasitelerinin aynı olmadığını kabul ediyor.
Bununla birlikte Türkiye’nin finansman eşitsizliğini öne çıkarırken kömürden çıkış için kesin bir tarih açıklamaması eleştirilerin diğer ayağını oluşturuyor. COP31’in iki yürütücüsü Türkiye ve Avustralya’nın fosil yakıt politikaları, çevre örgütleri ve iklim uzmanları tarafından zirvenin güvenilirliği açısından sorgulanıyor. The Guardian, Türkiye’nin kömür kullanımını sonlandırmaya yönelik bir takvim belirlemediğine dikkat çekti.
Kurum da nisan ayında Türkiye’nin enerji ihtiyacı nedeniyle yenilenebilir kaynaklarla birlikte fosil yakıtları kullanmayı sürdürdüğünü, fosil yakıtlardan uzaklaşmanın geçiş süresi ve daha ucuz teknolojiler gerektirdiğini söylemişti. Bu nedenle COP31 öncesindeki temel tartışma, gelişmekte olan ülkeler için daha adil finansman sağlanması ile ev sahibi ülkelerin kendi fosil yakıt politikalarında somut bir takvim ortaya koyması arasında şekilleniyor.
