Kitabın adı, ilk bakışta bir tezat gibi duruyor. Su, şeffaflığın, berraklığın simgesi değil midir? Ama burada su, kırmızıya çalıyor. Çünkü bu kitapta akan sular, masum değil. Deprem çadırında bir kadının gözyaşına karışan toprakla kırmızılaşıyor. Hürmüz Boğazı’nda alev almış bir tankerin yansımasıyla kırmızılaşıyor. Munzur’da şafağın vurduğu bir derenin ışıltısıyla kırmızılaşıyor. İşçilerin direniş bayrağıyla kırmızılaşıyor. Bu kırmızı, aynı zamanda bir uyarı, bir çığlık, bir yara ve bir umut.
Kitabın omurgasını oluşturan dört yasa — Enerji, Yenilik, İşbirliği ve Evrim — yalnızca biyolojik değil, toplumsal varoluşun da temel ilkeleri olarak karşımıza çıkıyor. Yazar, bu yasaları Erzincan’dan Zürih’e, Kumluca’nın seralarından Kobanê’nin sınır hatlarına, Londra’nın gri sokaklarından And Dağları’nın eteklerine uzanan bir coğrafyada, insanın en yalın halleriyle tartışıyor.
“Kırmızı Su”nun en güçlü yanlarından biri, karakterlerinin sıradanlığında saklı olağanüstülük. Veysel Usta, Eminönü’nün arka sokaklarında kırık eşyaları tamir ederken aslında kopan bağları, unutulan hatıraları ve dağılan aileleri birleştiriyor. Elisa, sütü bir metaya dönüşen, kendi kızına sütünü içiremeyen bir anne olarak beden politikasının en acımasız yüzünü temsil ediyor. Leyla, sınırın bu tarafında doğup büyümüş, avucunda paslı bir anahtarla bekleyen bir kadın: Kapı yok, ama anahtar var. Berivan, iki vatan, iki dil, bir saksıda filizlenen nar ağacıyla göçün ve kimliğin en hassas noktasına dokunuyor. Ece, tekerlekli sandalyesiyle “imaj sorunu” bahanesine karşı açtığı görünmez yollarla erişilebilirlik mücadelesini anlatıyor. Ve Elara, kusursuzluk peşinde kaybolup kendi çarpık aynasında gerçeği bulan kadın olarak, güzelliğin dayatılan algısına meydan okuyor.
Yazarın dili, yer yer yalın, yer yer imgeli. Bazen bir taşın ağırlığını hissettirecek kadar somut, bazen bir rüyanın bulanıklığında dolaşacak kadar soyut. Ama her zaman dürüst. Çünkü bu kitap, süslenmiş bir gerçeklik sunmuyor. Tam tersine, perdenin arkasındaki çatlakları, kırıkları ve yamaları gösteriyor. Ve bunu yaparken de okuru sadece bir tanık değil, aynı zamanda bir müşterek kılıyor.
Önsözde yazarın şu cümlesi çarpıcı: “Dayanışma bir erdem değil, bir hayatta kalma biçimidir.” Bu cümle, kitabın tamamına yayılan bir felsefenin özeti adeta. Erzincan Ovası’nda paylaşılan ekmek, sınırın iki yakasında uzanan eller, mavi tozun içinde kaybolan genç nefesler, bir annenin sütüne el koyan sistem… Hepsi, dayanışmanın sadece bir tercih değil, bir zorunluluk olduğunu haykırıyor.
“Kırmızı Su” aynı zamanda bir eleştiri. Ama yalnızca eleştiri değil; bir inşa çağrısı. Dört yasayı hatırlamaya çağrı: Enerjimizi nereden aldığımızı, yeniliği kimin tanımladığını, işbirliğini nasıl ördüğümüzü, evrimi kimin yönlendirdiğini sorgulamaya çağrı. Bu çağrı, kitabın son sayfasında bile okurun zihninde yankılanmaya devam ediyor.
Kitap boyunca akan su, aslında zamanın metaforu. Su durmaz, akar. Dert durmaz, akar. Direniş durmaz, akar. Ve bu akış, bizi birbirimize bağlayan görünmez iplikleri de beraberinde taşır. Belki de “Kırmızı Su”nun en derin mesajı budur: Akışın kendisi, direnişin ta kendisidir.
35 öykü, 4 yasa, 1 gerçek. H. Sibel Şahin, EL Yayınları etiketiyle okurla buluşan bu eserinde, edebiyatın toplumsal olanla, bireysel olanla, siyasal olanla ve duygusal olanla kurduğu kadim bağı yeniden hatırlatıyor. Ve bu hatırlatma, tam da bugün, savaşların, eşitsizliklerin ve yabancılaşmanın gölgesinde, bir o kadar anlamlı.
Su durmaz, akar. Dert durmaz, akar. Direniş durmaz, akar.
“Kırmızı Su”, H. Sibel Şahin’in kaleminden, EL Yayınları etiketiyle tüm kitapçılarda ve çevrimiçi satış platformlarında.
