İran ile Umman arasında Hürmüz Boğazı’nın kontrollü biçimde yeniden açılmasına yönelik görüşmeler ve Katar’ın devreye girmesi, petrol fiyatlarındaki düşüşü hızlandırdı.
Brent petrolün varil fiyatı 27 Ağustos’taki erken işlemlerde yüzde 1,2 düşüşle 86,77 dolara geriledi. ABD tipi Batı Teksas petrolü ise yüzde 1,4 değer kaybederek 81,10 dolardan işlem gördü. Brent’te düşüş dördüncü, Batı Teksas petrolünde beşinci işlem gününe taşındı.
Geçici deniz koridoru gündemde
İran ve Umman, ticari gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişini sağlayacak geçici bir deniz koridoru üzerinde çalışıyor. Görüşmelerde boğazdaki trafiğin yönetimi, ülkelerin sorumluluk alanları ve geçişlerden elde edilebilecek gelirlerin paylaşılması gibi başlıkların ele alındığı bildirildi.
Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani’nin de gerilimin azaltılması ve daha kapsamlı müzakerelerin yeniden başlatılması amacıyla Tahran’ı ziyaret etmesi bekleniyor. Diplomatik hareketlilik, piyasalarda boğazın en azından kısmen açılabileceği beklentisini güçlendirdi.
Petrol akışı savaş öncesinin dörtte birine düştü
Hürmüz Boğazı, çatışmalar başlamadan önce küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz tüketiminin yaklaşık beşte birine karşılık gelen sevkiyatların geçiş güzergâhıydı. Gemi takip verilerine göre boğazdan taşınan petrol miktarı, savaş öncesindeki seviyenin yaklaşık dörtte birine kadar geriledi.
Bu nedenle geçişlerin yeniden artması, Körfez ülkelerinden dünya pazarlarına ulaşan enerji miktarını yükseltebilir ve fiyatlardaki jeopolitik risk payını azaltabilir.
Arz riski ortadan kalkmadı
Fiyatlardaki gerilemeye karşın boğazın tamamen açılacağına ilişkin kesinleşmiş bir takvim bulunmuyor. Tahran yönetimi, ABD ile yürütülen ateşkes görüşmelerindeki koşullar karşılanmadığı sürece trafiğin normale dönmeyeceğini bildiriyor.
İran’ın nükleer programına ilişkin anlaşmazlıklar, bölgedeki askerî gerilim ve rafinerilerde yaşanan üretim kayıpları da petrol ve akaryakıt piyasaları üzerindeki baskının sürebileceğine işaret ediyor.
