Hürmüz Boğazı çevresinde son günlerde artan askeri hareketlilik, Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında süren gerilimi yeniden uluslararası gündemin merkezine taşıdı.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı tarafından yapılan açıklamada, bölgede görev yapan Amerikan savaş gemilerine yönelik saldırı girişimlerinin engellendiği ve bazı İran hedeflerine karşılık verildiği bildirildi. Açıklamada, operasyonların “savunma amaçlı” olduğu vurgulandı.
İran basını ise Basra Körfezi çevresinde ve ülkenin bazı bölgelerinde hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini, çeşitli noktalarda patlama sesleri duyulduğunu aktardı. Yetkililer olayların ayrıntılarına ilişkin kapsamlı bilgi paylaşmadı.
Trump’tan Yeni Mesajlar
Donald Trump, İran’la temasların sürdüğünü ancak askeri seçeneğin de masada tutulduğunu söyledi. Trump, taraflar arasında yürütülen görüşmelerin devam ettiğini belirterek, anlaşma sağlanamaması halinde Washington’un daha sert adımlar atabileceği mesajını verdi.
ABD yönetimi, İran’ın nükleer kapasitesine ilişkin kaygılarını sürdürürken, Tahran yönetimi ise ülkeye yönelik baskı ve askeri tehditlerin bölgedeki istikrarsızlığı artırdığını savunuyor.
“Özgürlük Projesi” Askıda
Washington yönetiminin Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi geçişlerini güvence altına almak amacıyla başlattığı ve kamuoyunda “Özgürlük Projesi” olarak anılan girişimin ise geçici olarak durdurulduğu açıklandı.
ABD tarafı, diplomatik temasların sürmesi nedeniyle operasyonun askıya alındığını belirtirken, sürecin gerektiğinde yeniden devreye alınabileceği ifade edildi.
Enerji Koridorunda Gerilim
Dünya petrol ticaretinin önemli bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı’nda yaşanan kriz, enerji piyasalarında da yakından takip ediliyor. Bölgedeki gerilim nedeniyle bazı ticari gemilerin beklemeye geçtiği ve sevkiyat süreçlerinde aksama yaşandığı belirtiliyor.
Uluslararası uzmanlar, Hürmüz’de yaşanacak olası yeni bir askeri tırmanışın küresel enerji fiyatlarında yeni dalgalanmalara yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
Taraflar arasındaki sert açıklamalara rağmen diplomatik temasların tamamen kesilmediği ifade ediliyor. Özellikle Pakistan’ın arabuluculuk girişimlerinin sürdüğü ve yeni tekliflerin değerlendirildiği bildiriliyor.
Ancak karşılıklı askeri açıklamalar ve bölgede devam eden hareketlilik, ateşkesin kalıcılığına ilişkin soru işaretlerini artırıyor.
