Sağlık Bakanlığı, sigara yasağının kapsamını genişletecek yasal düzenlemeler üzerinde çalışırken, Avrupa Birliği ülkelerindeki uygulamaları mercek altına aldı. Yeni düzenleme kapsamında, Türkiye’de özellikle kamusal alanlarda sigara yasaklarının genişletilmesine yönelik farklı modellerin değerlendirildiği belirtiliyor.
İktidara yakınlığıyla bilinen Türkiye Gazetesi’nin haberine göre; taslak çalışmada Fransa’daki uygulamaya benzer biçimde, çocukların bulunduğu açık alanların öncelikli olarak kısıtlama kapsamına alınması gündemde. Bu kapsamda parklar, plajlar, yürüyüş yolları, bina girişleri, otobüs durakları, restoranların açık bölümleri ve kafe terasları gibi yoğun kullanılan alanlarda sigara içilmesinin yasaklanması seçenekler arasında yer alıyor.
Taslakta ayrıca yarı açık mekânların yeniden tanımlanması, pasif içiciliği azaltacak mesafe kurallarının getirilmesi ve tütün ürünlerinin kamusal alanlardaki görünürlüğünün sınırlandırılması gibi başlıklar bulunuyor.
Avrupa’daki farklı modeller
Avrupa ülkelerinde sigara yasağına ilişkin uygulamalar ülkelere göre farklılık gösteriyor. Fransa’da çocuk odaklı koruma modeli uygulanıyor. Bu çerçevede plajlar, parklar, okul çevreleri ve spor alanları gibi çocukların yoğun olduğu açık alanlarda sigara yasaklanmış durumda. İhlallerde 135 avroya (yaklaşık 7 bin TL) kadar para cezası uygulanabiliyor. Ülkede hâlihazırda kapalı kamusal alanlarda da sigara yasağı bulunuyor.
İspanya’da ise genişletilmiş açık alan modeli yürürlükte. Üniversite kampüsleri, otobüs durakları, teraslar ve açık hava eğlence mekânları yasak kapsamına alınırken, elektronik sigara ve ısıtılmış tütün ürünleri de düzenlemeye dâhil ediliyor.
İtalya’da açık kamusal alanlarda sigara içilmesi yasaklanmış durumda. İhlallerde 40 ile 240 avro arasında (yaklaşık 2 bin–12 bin 500 TL) para cezası uygulanıyor. İsveç’te ise 2019’dan bu yana restoran terasları, otobüs durakları, oyun alanları ve kamu binalarının girişlerinde sigara içmek yasak.
Türkiye’de yeni düzenlemenin hayata geçmesi halinde, uzun süredir uygulanan kapalı alan sigara yasağının fiilen açık ve yarı açık alanlara doğru genişletilmesi bekleniyor. Yetkililer, bu adımların yalnızca sigara içenleri değil, toplumun tamamını etkileyen pasif içiciliğe maruz kalmayı da azaltmayı hedeflediğini belirtiyor.
Kulislerde, söz konusu düzenlemenin Türkiye’nin tütün kontrol politikalarında daha müdahaleci bir dönemin başlangıcı olabileceği yorumları yapılıyor.
