Kitap okumaktan maksadınız keyif almaksa, heyecan duymaksa, yazar ve romanın kahramanlarıyla iç içe, konuşa gülüşe, tartışa dövüşe bir yerlere varmaksa… bu kez doğru yerdesiniz ya da elinize alacağınız “Jül Vern Seyahat Acentesi” doğru bir kitap.
Jules Verne’in 1872 yılında yazıp yayımladığı “Seksen Günde Devriâlem”, her yaştan, herkesin ilgisini çeken, insanları hayal dünyasından “ben de yapabilirim” duygusuna çeken bir kitap. Okullarda özeti okutul(ur)du, kendisi zaten dünya çapında gerçekten çoksatanlar arasında, hâlâ. Filmi çekildi, dizisi yapıldı, çizgi film halinde çocuklar için uyarlandı. Bu denli güçlü ve ilginç kitabı doğaldır ki yazarlar da ele alacaktı. Benzerleri yapılmıştır kuşkusuz, ama İlhami Algör, aynı öyküyü kendince geliştirerek, yönlendirerek, kimi zaman editörleriyle kavga etmek pahasına yoğurarak yeniden yapılandırmış.
İlhami Algör, kitabın özüne dokunmamış, dokunduklarını görmezden gelmeyeyim, ama o yenilikleri, farklılıkları, aykırılıkları, “ama bu kadarı da olmaz ki”leri okurun kendisine bırakmak daha iyi olacak sanki.
Algör, tıpkı bir film uyarlaması gibi işlemiş romanı. Bilirsiniz işte, yönetmen romanı kendi imgeleminde oluşturduğu gibi çeker, bazı karakterleri değiştirir, bazı mekânları -belki de prodüksiyondan kaçındığı için- atlar; ortaya çıkan film artık ne romandır ne de roman yazarının ürünüdür, o sadece yönetmenin filmidir. Kendince betimlemeleri ve karakter tahlilleriyle, aklınızın bir köşesine “mıh gibi çakılmış” Seksen Günde Devriâlem” bambaşka hale bürünerek çıkıyor karşınıza. Burada, her şeyin ötesinde yazarı, İlhami Algör’ü, böylesine cesur davranışı nedeniyle kutlamak gerekir. Algör’ün önceki kitapları da (Fakat Müzeyyen Bu Derin Bir Tutku, Albayım Beni Nezahat İle Evlendir benim okuduklarım) alabildiğine ilginç, meraklandıran, ilgi uyandıran, acaba sorusunu bir kasap çengeli örneği önünüze çıkaran kitaplar. Yazarın bu geniş, geniş olduğu kadar farklı, farklı olduğu kadar ters köşeye yatıran ve bir o kadar da çarpan bakışı bu romanında da kendini gösteriyor.
Doğrusunu isterseniz, gerçekten çok keyif aldım, çok eğlendim “Jül Vern Seyahat Acentesi”ni okurken. Yazmaktan kaçınmıyorum, ama sanki yetmeyecek sözcükler, Orhan Veli’nin “bilmezdim kelimelerin bu kadar kifayetsiz olduğunu” dediği gibi… Kendi düşünüzü kendiniz oluşturun kendi düş(ünce)leriniz doğrultusunda; kitabın keyfine varacaksınız muhakkak.
Jül Vern Seyahat Acentesi
İlhami Algör
Roman
İliteşim Yayınları, 2024, 180 s.
