Portekiz’de 30 Ocak pazar günü yapılan erken genel seçimleri, 2019’dan bu yana azınlık hükümetiyle iktidarda olan Sosyalist Parti (PS) kazandı.
PS lideri ve Başbakan Antonio Costa, 230 sandalyeli mecliste 117 veya 118 milletvekiline sahip olarak, gelecek 4 yıl ülkeyi yöneteceklerini söyledi.
Seçim öncesi tek başına iktidar olasılığını dışarıda bırakan anketleri yanlış çıkaran Costa, yaptığı konuşmada, “Bu, alçakgönüllülüğün, güvenin ve istikrarın bir zaferidir. Bu gecenin benim için çok özel olduğunu kabul etmeliyim. 6 yıllık başbakanlık dönemimde ve iki yıldır eşi benzeri görülmemiş bir şekilde mücadele ettiğimiz pandemide Portekizlilerin bana emanet ettiği bu görevi büyük bir duyguyla üstleniyorum” dedi.
“Portekizliler önümüzdeki yıllarda istikrar, kesinlik ve güvenlik arzusunu gösterdiler” diyen Costa, bu seçimleri bir güven oylaması olarak gördüğünü ve Portekizlilerin gelecek 4 yıl için PS hükümetinden yana oy kullandıklarını vurguladı.
Costa, “Meclis çoğunluğunu yakalamak mutlak güç anlamına gelmez. Demokraside kimse tek başına yönetemez. Portekizlileri temsil eden tüm siyasi partilerle diyalog kuracağım” şeklinde konuştu.
Portekizliler, 2022 bütçesinin mecliste kabul edilmesini önleyerek, ülkeyi erken seçime götürmeye zorlayan Sol Blok (BE) ve Komünist Parti ile Yeşiller ittifakı olan Birleşik Demokratik Koalisyonu’nu (CDU) ise cezalandırdı.
Milletvekili sayıları BE’nin 19’dan 4’e, CDU’nun da 12’den 5’e indi.
Ana muhalefet lideri Rui Rio istifa edeceğini açıkladı
Ana muhalefetteki sağ görüşlü Sosyal Demokrat Parti (PSD) ise oylarını artırmayı başaramadı.
PSD lideri Rui Rio, meclis çoğunluğunu PS’nin almasından sonra partisine katkısı olamayacağını belirterek, istifa edeceğini açıkladı.
Oy kaybına uğrayan diğer bir sağ görüşlü parti olan Sosyal Demokratik Merkez-Halk Partisi’nin (CDS-PP) lideri Francisco Rodrigues dos Santos da istifa ettiğini duyurdu.
Aşırı sağ Mecliste 3. büyük parti oldu
Diğer yandan erken seçimlerde oy oranını en fazla artıran siyasi parti, sadece 3 yıllık bir geçmişi olan aşırı sağ görüşlü Chega (Yeter) oldu.
İslam ve göçmen karşıtı politika yapan Chega yüzde 1 oy oranı ile 1 olan milletvekili sayısını 11’e (yüzde 7,15 oy oranı) çıkardı.
Oylarını yükselten diğer bir siyasi parti de milletvekili sayısını 1’den 6’ya çıkaran Liberal İnisiyatif (LI) oldu.
Seçimlere katılım arttı
Erken genel seçimlerde katılım oranı ise beklentileri tersine çıkararak artış gösterdi.
Seçimler Kovid-19 salgının en yoğun olduğu bir dönemde gerçekleşmesine ve 1 milyona yakın kişinin ev karantinasında olmasına rağmen yüzde 57 katılım oranına ulaştı.
Ülkede 2019’daki seçimlerde yüzde 48,57 olan katılım oranı, Ocak 2021’deki cumhurbaşkanlığı seçimlerinde yüzde 40’a kadar inmişti.
Cumhurbaşkanı Marcelo Rebelo de Sousa’nın meclise giren siyasi partilerin liderlerini 1 Şubat salı günü kabul etmesi ve ardından en fazla oyu alan PS’nin lideri Costa’ya hükümeti kurma görevi vermesi öngörülüyor.
Portekiz’de 2015’den bu yana başbakan olan 60 yaşındaki Costa, bu görevine devam edeceğinden ülke demokrasi tarihinde en uzun süre başbakanlık yapan siyasetçi olacak.
İçişleri Bakanlığının açılan sandıkların yüzde 99’una göre 230 sandalyeli meclisin kesinleşen 212’sinin dağılımı şöyle oluştu:
Sosyalist Parti (PS) 112, Sosyal Demokrat Parti (PSD) 68, Chega (Yeter) 11, Liberal İnisiyatif (IL) 6, Sol Blok (BE) 4, Birleşik Demokratik Koalisyon- CDU (Komünist Parti ile Yeşiller ittifakı) 5, Sosyal Demokratik Merkez-Halk Partisi (CDS-PP) 3, Demokratik İttifak 2, Özgür (L) 1.
