Anayasa Mahkemesi (AYM), madencilik iş kolunda görev yapan bir beyaz yakalı çalışanın, üyesi bulunduğu sendikanın toplu iş sözleşmesinden (TİS) yararlanamaması üzerine yaptığı bireysel başvuruda, sendika hakkının ihlal edildiğine hükmetti.
Başvurucu, işyerinde kendisi dahil geniş bir kesimin “beyaz yakalı” oldukları gerekçesiyle toplu sözleşme kapsamı dışında bırakıldığını belirterek, TİS’ten doğan alacaklarını ve işçilik haklarını talep etti. Ancak açtığı dava, asliye hukuk mahkemesi tarafından reddedildi. İtiraz üzerine istinaf mahkemesi ilk kararı bozsa da, yeniden görülen davada asliye hukuk mahkemesi yine ret kararı verdi. Bu karar ikinci kez istinafa taşındı, ancak bu defa da başvuru esastan reddedildi.
Başvuruyu değerlendiren AYM, “bütün işçilerin ekonomik ve sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla TİS yapma hakkına sahip olduklarını” vurguladı. Mahkemelerin, başvurucuya ilişkin kararlarında yeterli ve ilgili gerekçe sunmadığını belirten AYM, bunun devletin sendika hakkına ilişkin pozitif yükümlülükleriyle bağdaşmadığını kaydetti.
AYM, işçilerin kısmen ya da tamamen toplu iş sözleşmesi hakkından yararlanamamasına yol açan uygulama ve yorumların, Anayasa’nın 53. maddesinde güvence altına alınan “toplu iş sözleşmesi ve toplu sözleşme hakkına” aykırı olduğunu belirtti.
