İnsan Hakları Derneği İstanbul Şubesi, Gazete Sabro ve Süryani Dernekler Federasyonu (SÜDEF) 21 Şubat Dünya Anadili Günü kapsamında, Beyoğlu dernek binasında “Dünya Anadili Günü’nde Süryanicenin Dünü ve Bugünü” başlıklı bir panel düzenledi.
2 oturumda gerçekleşen panelin moderatörlüğünü Marta Sömek’in yaptığı panelde açılış konuşmasını SÜDEF Başkanı Evgil Türker yaptı. Süryanilerin yaşadıkları sorunlar dile getiren Türker konuşmasında, “Asırlar önce Mezopotamya’nın ve Ortadoğu’nun en güçlü eğitim, bilim, edebiyat, ticaret ve iletişim dili olan Süryanice, bugün Türkiye’de yok olma tehlikesini yaşamaktadır.” dedi.
Bethnahrin Kadınlar Birliğinden dil çeşitliliği mesajı
Bethnahrin Kadınlar Birliği’nin (HNB) panele gönderdiği mesaj okundu. Anadilin öneminin belirtildiği mesajda, “Dünya üzerinde farklı coğrafyaların, tarihsel, siyasal etkilerin doğurduğu renk, karakter, kültür, dil, din farklılıkları çoğu zaman sekter görüşler tarafından bir organizma hatası, bir zayıflık olarak görülse de; aslında dil, kültür, din farklılığı ve çokluğu büyük bir zenginliği tasvir etmektedir. Tek bir çiçekten oluşan bir bahçe bir yandan güzel olsa da, farklı renk, boyuttaki çiçeklerin oluşturduğu bahçe daha zengin, daha sağlıklı ve göz alıcıdır” ifadeleri kullanıldı.
Son bölümde soru cevap bölümünde talepler sıralandı
“Tehlike altındaki diller arasında yer alan Süryanicenin öğrenilmesi, kullanımı ve koruma altına alınması için hukuki haklar sağlanmalı ve somut adımlar atılmalıdır.”
“Süryanice anadilinde eğitim hakkı tanınmalı, devlet tarafından okul açılmalı, öğretmen istihdam edilmeli ve materyaller sağlanmalıdır.”
“Birçok ülkede sahip olunan Süryanice teolojik ve diğer eğitim hakları, Türkiye’de akademik olarak kabul edilmeli, resmi ve idari yetkiler sağlanmalıdır. Bu bağlamda okullar ve enstitülerde Süryanice kaynak ve kapasite sağlanmalıdır.”
“Süryanice anadili üzerine çalışmalar yürüten basın organları ve kurumlar desteklenmelidir.”
“Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından 2 Eylül 1990’da yürürlüğe giren ve Türkiye tarafından 2 Ekim 1995’te onaylanan Çocuk Hakları Sözleşmesi’nin anadilini kapsayan üç maddesine Türkiye tarafından konulan çekinceler kaldırılmalıdır.”
“Anadili yaşatmak bir halkı yaşatmaktır. Tüm dillerin Anadili Günü kutlu olsun.”
