ABD Başkanı Donald Trump, iktidarının son günlerinde idam mahkumlarının cezalarının infaz edilmesi kararını aldı.
ABD’de 130 yıldır başkan değişimi dönemlerinde idam cezaları infaz edilmiyordu.
Fakat ABD’nin seçilmiş başkanı Joe Biden 20 Ocak’ta göreve başlamadan evvel beş kişinin idam edilmesi planlanıyor.
Bunun gerçekleşmesi sonucunda Trump, son yüz yılda döneminde en fazla kişi idam edilen ABD başkanı olacak.
Ülkede Temmuz’dan 11 Aralık’a kadar 13 kişi idam edildi.
Beş idam cezasından ikisinin bu hafta infaz edilmesi öngörülüyor.
İdam edilmedi planlanan beş mahkum
- Dustin John Higgs: 1996’da üç genç kadının kaçırılıp öldürülmesi davasında ceza alan Higgs, bu kadınları öldüren kişi değildi. Dosyadaki ikinci sanık olan Willis Haynes’a bu suçu azmettirdiği gerekçesiyle idam cezası aldı. Fakat Haynes mahkemede verdiği ifadede, Higgs’in kendisini bu suçu işlemesi için tehdit etmediğini ve zorlamadığını söylemişti.
- Brandon Bernard: 1999’da iki kişinin kaçırılması ve öldürülmesinden ceza aldı.
- Alfred Bourgeois: İki yaşındaki kızının işkenceyle ölümüne yol açtığı gerekçesiyle ceza aldı. Avukatları zihinsel engelli olduğunu savunuyor.
- Lisa Montgomery: 2004’te hamile bir kadını boğarak öldürüp, karnını keserek bebeğini kaçırmaktan hüküm giydi. Avukatları çocukken çok dayak yediğini ve bu yüzden oluşan kalıcı beyin hasarı nedeniyle ciddi akıl sağlığı sorunları yaşadığını düşünüyor. Cezası infaz edilirse federal hükümetin 1953’ten beri idam ettiği ilk kadın olacak.
- Cory Johnson: Uyuşturucu ticareti sırasında yedi kişiyi öldürmekten hüküm giydi. Avukatları çocukken maruz kaldığı fiziksel ve duygusal istismar sebebiyle akıl sağlığı sorunları yaşadığını söylüyor.
Adalet Bakanı William Barr sadece yasaları uyguladıklarını belirtirken insan hakları örgütleri, idam cezasını kaldırmayı düşünen Joe Biden’ın göreve başlamasından haftalar önce bu cezaların uygulanacak olmasını eleştiriyor.
Bakan Barr görev süresi dolmadan daha fazla kişinin idam edileceğini belirtiyor.
1896’dan beri en çok idam
Adalet Bakanı Barr ise Temmuz 2019’da yaptığı bir açıklamada Kongre’nin idam cezasını onayladığını ve bu cezaların infaz edilmesinin mağdurların ailelerine ödenmesi gereken bir borç olduğunu ifade etmişti.
İdam edilecek mahkumların seçimi de kararların politik olduğu eleştirilerini akla getirdi.
Yazın ırkçılık karşıtı protestolar sürerken idam edilen mahkumların beşi de beyazdı.
Bu sefer idam edilmesi planlanan beş kişiden dördü ise siyah.
Ndulue, federal davalarda siyahların oransal olarak daha fazla ceza almasının tartışıldığı bir dönemde siyahların idam edilmeyip protestolar bitince idam edilmelerine karar verilmesinin tesadüf olmadığını söylüyor:
“Bu konuda yapılan araştırmalar gösteriyor ki, ülkenin dört bir yanında mağdurların ırkı da failin idam cezası alıp almayacağında büyük etken.”
İdamları durdurmanın en kestirme yolu idamı kaldırmak
Bu hafta iki mahkum idam edilirse bu yıl infaz edilen cezaların sayısı 10’a çıkacak ve 2020, 1896’dan bu yana en fazla kişinin federal hükümet tarafından idam edildiği yıl olarak tarihe geçecek.
Bugüne değin seçimi kaybeden veya görev süresi dolan başkanlar, idam mahkumlarının geleceklerine kendinden sonraki başkanın karar vermesine onay veriyordu.
AP’ye konuşan Adalet Bakanı Barr ise görevi bırakmadan önce daha fazla mahkumu idam etmeyi planladıklarını duyurdu.
Barr “İdam cezasının uygulanmamasının yolu idam cezasını kaldırmaktan geçer. Fakat bu olmadığı müddetçe yargı idam cezası vermişse ceza uygulanmalı” dedi.
İdam edilmesi düşünülen ilk kişi olan Brandon Bernard 1999’da 18 yaşındayken cinayet ve adam kaçırma suçlarından hüküm giymişti.
Ceza infaz edilirse Bernard son 70 yılda idam edilen en genç suçlu olacak.
