Khaled al-Khateb
HALEP, Suriye — Halep’in kuzeydoğusunda bulunan muhalif bölgeleri ile Suriye Demokratik Güçleri’nin kontrolündeki bölgeyi ayıran iki sınır geçişinin açılmasıyla hayat normale dönmeye başladı.
Sivillerin kullandığı Menbic’in kuzeyindeki Avn El Dadat 6 Şubat’ta, yalnızca ticari geçişler için kullanılan Um Calud da 10 Şubat’ta faaliyete geçti.
Geçişler, Menbic’deki Demokratik Sivil İdaresi’nin talimatıyla açıldı.
Sınır geçişleri Türkiye destekli Milli Ordu unsurlarının, dört ay önce, 9 Ekim’de Halep’in kuzeydoğusunda konuşlu SDG mevzilerine karşı başlattığı harekâtın ardından kapatılmıştı. Açılışın sivillere seyahat serbestisinin yanı sıra bölgedeki ticareti de canlandıracağı düşünülüyor.
Ticaret iki tarafın da menfaatine. Muhalif bölgelerinde, SDG’nin kontrolündeki petrol kuyularından çıkarılan petrol ve petrokimyasallara, SDG bölgelerinde de muhaliflerin tarım ürünleri ve çimentosuna ihtiyaç var.
Avn El Dadat geçişindeki SDG yetkilisinin, kimliğinin güvenlik nedeniyle gizli kalması kaydıyla Al-Monitor’a aktardığı bilgilere göre SDG sınırdan günlük yaklaşık 100 kişinin geçişine olanak sağlıyor. Bu insanların çoğunun İdlib’den kaçarak insani yardım kuruluşları tarafından kurulan geçici merkezlere gittiğini kaydeden yetkili, “Diğerleri de zaten Menbicli ya da Suriye’nin doğu bölgelerindeki akrabalarını ziyaret etmek isteyen vatandaşlar” dedi.
Muhaliflere bağlı Milli Ordu ile SDG arasında petrol tankerlerinin muhalif bölgelere geçişi için yapılan müzakerelerin hâlen sürdüğünü belirten yetkili, Kürtlerin öncülüğündeki grubun henüz muhalif bölgelere petrol ve petrokimyasalların geçişine izin vermediğini söyledi.
Öte yandan muhalif bölgelerinden inşaat malzemesi, tarım ürünleri ve gıda taşıyan onlarca tır Um Calud kapısından geçiş yaparak SDG bölgesine ulaştı. Yetkili, çoğu Türkiye’den ithal edilmiş bu ürünlerin Menbic’deki hayatın normale dönmesine katkı sağlayacağını ekledi.
Milli Ordu komutanlarından Ahmet Abdul Hamid de Al-Monitor’a şöyle konuştu: “Milli Ordu’nun sınırlardan sorumlu birimi ile SDG arasında eşgüdüm sağlanarak, sivillerin ve tırların mesai saatleri içerisinde geçişleri kullanmasına izin verildi.”
Hamid şöyle devam etti: “Halep’in kuzey ve doğu bölgelerindeki evlerine dönmelerine izin verilmeyen siviller geçen aylarda epey sıkıntı çekti. Bu insanların pek çoğu Fırat Nehri’nin doğusuna gezmeye gelen vatandaşlardı. Geçişlerin birden kapanması şok yarattı, aylarca beklemek zorunda kaldılar.”
Halep’in SDG kontrolündeki kuzey kırsalından petrol tankeri sahibi Ahmet Fuat da Türk ordusunun ekim ve kasımdaki harekâtları yüzünden Milli Ordu bölgelerine hâlen petrokimyasal sevkiyatı yapılamadığını doğruladı. Fuat, “Um Calud geçişi tırlara kapalı ama sanırım yakında izin verecekler” dedi.
Muhalif bölgelerinden bağımsız gazeteci Abdül Selam Muhammed de Al-Monitor’a şunları aktardı: “Um Calud’un açılması hem SDG hem de muhalif bölgelerinde yaşayan insanların temel ihtiyaçlarının karşılanması bakımından çok önemli. SDG bölgelerine sebze, inşaat malzemesi ve gıda girişi olurken, muhalif bölgelerine de başta yakıt olmak üzere bir dizi ürünün girişi sağlanacak.”
Muhammed şöyle devam etti: “Geçişlerin açılması binlerce gence petrol ticaretinde istihdam da sağlayacak (…) Ancak SDG hâlen onay vermediği için şu ana kadar Halep vilayetine yeteri kadar petrol girişi yok.”
Menbic idaresinde basından sorumlu Casım El Sayid de Avn El Dadat geçişinin kapatılmasının ardından aylarca Manbic’de mahsur kalan sivillerin ve tüccarların durumunu anladığını belirterek, Al-Monitor’a “Halep kırsalındaki, İdlib’deki evlerine dönemediler. Sebze-meyve, gıda ve inşaat malzemelerinin fiyatları da arttı” dedi.
Bazı ürünlerin “raflardan tamamen kalktığını” belirten Sayid, şöyle konuştu: “Bu da hem Menbic’de hem de SDG kontrolündeki diğer bölgelerde yaşayan ve hâlihazırda bir sürü sorunla cebelleşen vatandaşlara ilave sıkıntı oldu. (…) Ticari geçişlerin açık tutulması gerçekten önemli. Sınırın açılması binlerce insana nefes aldırdı, aileleri kavuşturdu.”
